Ký quỹ và hiệu ứng đòn bẩy

. 6 min read

Khi giao dịch chứng khoán phái sinh, nhà đầu tư sẽ phải ký quỹ để có thể giao dịch. Với tỷ lệ ký quỹ nhỏ, bạn sẽ tận dụng được hiệu ứng đòn bẩy tài chính và kiếm được lợi nhuận lớn chỉ từ một số vốn nhỏ.

Ký quỹ là gì?

Ký quỹ là việc nhà đầu tư đặt cọc một khoản tiền hoặc chứng khoán được chấp nhận ký quỹ để đảm bảo nghĩa vụ thanh toán giao dịch chứng khoán phái sinh của mình.

Ký quỹ chứng khoán phái khác gì ký quỹ chứng khoán cơ sở?

Tỷ lệ ký quỹ

Tỷ lệ ký quỹ được quy định bởi Trung tâm lưu ký chứng khoán, tuy nhiên khi giao dịch tại các công ty chứng khoán, tỷ lệ ký quỹ có thể tăng lên hay bằng với tỷ lệ được quy định.

Đối với hợp đồng tương lai chỉ số chứng khoán, tỷ lệ ký quỹ ban đầu yêu cầu là 13.5%. Tuy nhiên, để giảm thiểu rủi ro, các công ty chứng khoán sẽ đẩy tỷ lệ ký quỹ này lên tới mức gần 17%, làm giảm hiệu ứng đòn bẩy đối với giao dịch phái sinh.

Hiệu ứng đòn bẩy của ký quỹ

Ký quỹ giúp tạo ra lợi thế đòn bẩy cho nhà đầu tư, chỉ cần bỏ một khoản tiền nhỏ là có thể tham gia vào các giao dịch mua bán chứng khoán phái sinh. Tỷ lệ ký quỹ càng nhỏ sẽ giúp tạo nên đòn bẩy càng lớn.

Ví dụ: Nhà đầu tư mở vị thế MUA 10 hợp đồng chỉ số chứng khoán VN30 tại ENTRADE, đáo hạn vào ngày 19/09/2019. Tỷ lệ ký quỹ ban đầu yêu cầu là 13.5% theo quy định của VSD. Tuy nhiên, khi giao dịch tại phái sinh ENTRADE, nhà đầu tư có thể sử dụng các gói vay của ENTRADE để chỉ phải ký quỹ 3% thay vì 13.5%.

Chỉ từ 2,7 triệu đồng ký quỹ là nhà đầu tư đã có thể thực hiện mua/bán 1 hợp đồng tương lai
Giá trị vị thế: 10 x 900 x 100.000 = 900.000.000 VNĐ

Nhà đầu tư trên thực tế không cần nộp toàn bộ số tiền 900 triệu đồng mà chỉ cần “đặt cọc” (ký quỹ) với số vốn chỉ bằng 3% giá trị vị thế (số còn lại được cho vay bởi ENTRADE) = 3% x 900.000.000 = 27.000.000 VNĐ

Vậy hiệu ứng khuếch đại (đòn bẩy) = 900.000.000 / 27.000.000 = 33 lần.

Giả sử chỉ số tăng lên 910, nhà đầu tư xuất hiện lãi:

= 10 x (910-900) x 100.000 = 10.000.000 VNĐ

Lợi suất đầu tư: 10.000.000 / 27.000.000 = 37%

Lợi suất đầu tư nếu ký quỹ 13.5%: 10.000.000 / 119.600.000 = 8.3%

Như vậy, nhà đầu tư có thể dễ dàng gấp 5 lần lợi nhuận chỉ đơn giản bằng cách giao dịch phái sinh tại ENTRADE.

Ký quỹ ban đầu là gì?

IM = Tỷ lệ IM x số hợp đồng x giá giao dịch x hệ số nhân hợp đồng

Ví dụ: Nhà đầu tư A mở vị thế MUA 10 hợp đồng chỉ số chứng khoán VN30 tại ENTRADE, đáo hạn vào ngày 19/09/2019. Tỷ lệ ký quỹ ban đầu 3%:

Vậy giá trị ký quỹ ban đầu tại ENTRADE được tính theo công thức là:

IM = 3% x 10 x 900 x 100.000 = 27.000.000 VNĐ

Ký quỹ bổ sung là gì?

Giá trị ký quỹ bổ sung tại ENTRADE được tính toán lại vào cuối ngày và yêu cầu nhà đầu tư phải nộp bổ sung (nếu có lỗ) khoảng chênh lệch giữa giá trị ký quỹ ban đầu và giá trị ký quỹ cuối ngày. Giá trị ký quỹ cuối ngày bao gồm được tính theo công thức:

Giá trị ký quỹ cuối ngày = IM + lỗ vị thế (tính lũy kế tất cả các ngày) + ký quỹ bổ sung khi gần tới hạn hợp đồng.

Trong đó, giá trị IM được tính lại cuối ngày theo công thức:

IM = Tỷ lệ IM x số hợp đồng x giá thanh toán cuối ngày x hệ số nhân hợp đồng

Tại Entrade, mức ký quỹ qua đêm hiện tại là 5%, do đó nếu bạn giữ trạng thái qua đêm, bạn sẽ cần tăng tỷ lệ ký quỹ lên đạt ngưỡng an toàn.

Tiếp tục ví dụ trên, cuối ngày đầu tiên sau khi mở hợp đồng, chỉ số VN30 cuối phiên là 890, vậy giá trị ký quỹ ban đầu được tính toán cuối ngày là:

IM =  5% x 10 x 890 x 100.000 = 44.500.000 VNĐ

Lỗ vị thế trong ngày hôm đó = 10 x (900-890) x 100.000 = 10.000.000 VNĐ

Vậy giá trị ký quỹ cuối ngày = IM + lỗ vị thế = 44.500.000 + 10.000.000 = 54.500.000 VNĐ

Vậy giá trị ký quỹ bổ sung = 54.500.000 - 27.000.000 = 27.500.000 VNĐ

Tỷ lệ tài sản ký quỹ là gì?

Tỷ lệ tài sản ký quỹ là tỉ trọng tài sản ký quỹ đã sử dụng để đầu tư trên tổng số tiền ký quỹ đã nộp. Tính theo công thức:

Tỷ lệ tài sản ký quỹ = Giá trị tài sản ký quỹ đã sử dụng/ Giá trị tài sản ký quỹ hợp lệ

Lãi lỗ được tính như thế nào?

Lãi/lỗ trên một vị thế Hợp đồng tương lai được tính toán dựa trên chênh lệch giữa giá thị trường so với giá Hợp đồng và hệ số nhân Hợp đồng đó.

Với Hợp đồng tương lai VN30, một điểm chỉ số tương đương với 100.000 VNĐ (hệ số nhân). Khi đó, nếu Nhà đầu tư A mua 1 hợp đồng tương lai VN30 tại giá 900 và sau đó bán lại với giá 950, thì Nhà đầu tư A sẽ có lợi nhuận là 100.000 x (950-900) = 5.000.000 VNĐ

Thanh toán hàng ngày diễn ra thế nào?

Lãi lỗ trong ngày của nhà đầu tư được sẽ biến động thực với sự biến động của giá thị trường (mark to market).

Tại Entrade, nhà đầu tư có thể được cập nhật liên tục mức lãi/lỗ  trên tài khoản theo thời gian thực. Sau khi đóng trạng thái, nhà đầu tư hoàn toàn có thể rút tiền chỉ với vài click chuột là tiền đã về tài khoản ngân hàng.

Chưa bao giờ, việc giao dịch chứng khoán phái sinh lại dễ dàng đến thế. Bạn có thể ngồi tại bất kỳ đâu để giao dịch, chỉ cần một chiếc điện thoại kết nối Internet.

Entrade.com.vn chúc các bạn sẽ thành công!